maandag 21 augustus 2017
 
Minimaliseren
 



 

Hooibergen met rieten kap komen en gaan. Ze worden immers van natuurlijke vergaanbare materialen gemaakt. Ze worden eeuwen op dezelfde wijze gebouwd. Er komen vernuftige verbindingen en nauwelijks spijkers aan te pas. De hooiberg heeft typische regionale specifieke kenmerken. Typische authentieke Oost-Nederlandse bergen ontwerpen is een specialiteit van Willem Ruhof.


 


Opmerkelijk is, dat hooibergen verschillende verschijningsvormen kennen en in diverse regio's in Nederland anders betiteld worden. Dat kan verwarrend zijn, de Betuwse schuurberg heet in Oost Nederland steltenberg. Maar ook de berg met een tasvloertje heet in Oost Nederland steltenberg. De hooiberg kenmerkt zich door het aantal palen (roeden) en een eventuele aan- en onderbouw. Zo kennen we de eenroeder tot en met de zevenroeder. Soms is er een vloertje ingebouwd, op hoogte varierend van knie tot stahoogte. De berg staat dan als het ware op stelten: steltenberg. Tasberg is een andere naam voor deze berg.

 


Vooral in de Betuwe en langs de IJssel treffen we de schuurberg aan: een steltenberg met aan alle kanten uitbouwen van schuren. In de Achterhoek en Graafschap kwam eind 19e eeuw een eenroeder  opzetten met een tasvloertje. Dat vloertje rustte op zwerfkeien. Het werd gebruikt voor het opslaan van haver of rogge dat als paardenvoer diende en heet ook wel roggebarg of parapluitje.

 


Op de Veluwse en Gooische zandgronden en in de Gelderse Vallei vinden we vooral de eenvoudige vierroeder. De tweeroeder en ijzeren bergen overheersen tegenwoordig. In de Hollanden imponeerden grote vijf- en zesroeders. Nu eigenlijk altijd met ijzeren roeden. Houten palen rotten daar immers snel weg. De oude rieten daken zie je er nog wel.

 


Het bewegen van het dak wordt mogelijk gemaakt door een bijzondere constructie. Het rust namelijk  los op dragers (bergijzers), die in de roeden steken (Oost Nederland), of hangt aan beugels (berghaken, West Nederland) die aan de roeden hangen. De bergijzers worden ook wel stikken genoemd. Werktuigen voor het heffen van het dak verschillen per regio en soort berg. Werktuigen zoals, bergwinde, dommekracht kwamen veel voor.

 

HOME   |   INTRODUCTIE   |   REFERENTIES   |   LINKS   |   MEDIA   |   AUTHENTIEK STAAL   |   AUTHENTIEK HOUT   |   CONTACT
Copyright 2017 by DeHaanEC